Werkt borstvoedingsthee echt en is het veilig?

Borstvoedingsthee is kruidenthee die aangeprezen wordt om borstvoeding te ondersteunen. Vaak zit er een mix in van bijvoorbeeld venkel, anijs, fenegriek, frambozenblad, brandnetel of citroenmelisse. Het idee is dat sommige kruiden je melkproductie kunnen stimuleren of je spijsvertering en ontspanning ondersteunen. De term borstvoedingsthee klinkt handig, maar het blijft kruidenthee: een warme drank met stoffen uit planten, geen medicijnen.

Belangrijk om te onthouden: er bestaat geen wonderdrank. De basis voor een goede melkproductie is nog altijd frequente en effectieve borstvoeding, een goede aanleg, rust waar mogelijk en voldoende vochtinname. Een kopje borstvoedingsthee kan voor sommige mama’s een rustmoment en een aangenaam ritueel zijn. Maar het vervangt geen goede haptechniek, geen bijsturing van de houding en ook geen professionele begeleiding wanneer dat nodig is.

Omdat borstvoedingsthee populair is, wordt vaak gevraagd of het echt werkt. Het eerlijke antwoord: het bewijs is beperkt en wisselend. Sommige kleine studies en ervaringen van ouders suggereren een mogelijk effect van bepaalde kruiden zoals fenegriek, maar resultaten zijn niet eenduidig. Bovendien is de kwaliteit van onderzoek vaak matig en zijn de doseringen in commerciële theemengsels variabel. Richtlijnen adviseren daarom terughoudendheid met specifieke “galactogoge” kruidentheeën.

Een duidelijke boodschap die we herkennen in de zorgpraktijk: blijf focussen op basisprincipes. Leg je baby vaak aan, let op een diepe aanhap, en wissel van borst wanneer dat voor jullie fijn werkt. Als je twijfelt of je baby genoeg binnenkrijgt, kijk dan naar output en groei, en bespreek je vragen tijdig met een vroedvrouw.

Ook beroepsrichtlijnen geven die voorzichtige toon mee. In de Nederlandse huisartsenpraktijk wordt bijvoorbeeld aangeraden om voorzichtig te zijn met kruidenthee voor het bevorderen van borstvoeding, omdat niet altijd duidelijk is wat de mogelijke nadelige effecten of interacties zijn. Dat wil niet zeggen dat elk kopje borstvoedingsthee meteen een probleem is. Het betekent vooral: houd het bescheiden, luister naar je lichaam en laat kruiden nooit de plek innemen van goede borstvoedingszorg.

Niet elk kruid is hetzelfde. Hieronder vind je de kruiden die je het vaakst tegenkomt in borstvoedingsthee, met hun pluspunten en aandachtspunten. Onthoud dat individuele gevoeligheid verschilt. Als je allergieën hebt, medicatie gebruikt of je baby gevoelig reageert, bespreek het met je zorgverlener.

Venkel en anijs: vaak gebruikt, maar met nuance

Venkel en anijs komen vaak voor in borstvoedingsthee. Ze geven een zachte smaak en worden traditioneel gelinkt aan spijsverteringscomfort. Sommige ouders ervaren dat een kopje venkel- of anijsthee hen ontspant tijdens het borstvoeden. Toch is nuance belangrijk. Er bestaan meldingen van overmatig gebruik dat leidde tot onrust bij baby’s, en kwaliteitscontrole van kruiden is niet altijd uniform. Bovendien kunnen kruidentheeën wisselende hoeveelheden werkzame stoffen bevatten.

Wat betekent dit voor jou? Een occasioneel kopje kan voor veel mama’s prima zijn, zeker als het je helpt te ontspannen. Wees wel matig en kies voor betrouwbare merken. Merk je onverklaarbare onrust of een verandering in het gedrag van je baby, stop dan met de thee en evalueer of er een verband is.

Fenegriek: populair, maar let op bijwerkingen

Fenegriek is misschien het bekendste kruid in borstvoedingsthee en supplementen. Sommige mama’s melden een subjectief effect op hun melkproductie. Tegelijk zijn er bekende bijwerkingen: maag-darmklachten, een geurverandering van zweet of urine en zelden allergische reacties, vooral bij mensen met pinda- of kikkererwten allergie. Ook kan fenegriek interageren met bepaalde medicatie, zoals bloedverdunners.

Onze aanbeveling is daarom voorzichtig en persoonlijk. Als je fenegriek wil proberen, kies dan voor een korte proefperiode met een lage inname en kijk bewust naar effect en bijwerkingen. Geen duidelijk voordeel of merk je last? Dan helpt stoppen vaak meer dan doorgaan. Overleg bij twijfel met een zorgverlener die vertrouwd is met borstvoeding.

Citroenmelisse, brandnetel en frambozenblad: meestal oké in kleine hoeveelheden

Citroenmelisse wordt vaak gebruikt om te ontspannen. Brandnetelthee staat bekend als hydraterend en mineraalrijk. Frambozenblad wordt vooral in de zwangerschap genoemd, maar zit soms ook in borstvoedingsthee. Deze kruiden worden doorgaans als mild gezien wanneer je ze met mate drinkt. Dat betekent 1 tot 2 kopjes per dag als onderdeel van je totale vochtinname, en niet als therapie op zich.

Ook hier blijft luisteren naar je lichaam belangrijk. Geeft een kopje jouw borstvoedingsmoment rust en voelt het goed voor je maag? Prima. Merk je juist onrust of krampen, bouw dan af en evalueer of een neutralere drank zoals water of gewone thee beter past.

Salie, pepermunt en peterselie: bekend om melk te verminderen

Deze kruiden worden traditioneel geassocieerd met het verminderen van melkproductie. Sommige moeders gebruiken bijvoorbeeld salie bewust in het afbouwtraject. Als je je melkproductie net wil ondersteunen, is het verstandig om grote hoeveelheden salie, pepermunt of peterselie te vermijden. Een muntblaadje in je water is iets anders dan meerdere kopjes sterke muntthee per dag.

Samengevat: kies voor mild en met mate, en laat je borstvoedingsthee aansluiten bij je doel. Wil je afbouwen, dan kan salie in overleg misschien helpen. Wil je net ondersteunen, blijf dan bij neutralere of zachte kruidenmixen en focus vooral op de basis van borstvoeding.

Water blijft de hoofdrolspeler. Je lichaam geeft zelf aan wanneer je dorst hebt en dat signaal mag je volgen. Als je graag een ritueel toevoegt, dan kan borstvoedingsthee een fijne extra zijn. Enkele praktische tips om het veilig en slim te houden:

• Houd het bij 1 tot 2 kopjes borstvoedingsthee per dag en varieer met water of milde kruidenthee zonder sterke werkzame stoffen.
• Kies merken die duidelijk de samenstelling vermelden. Vermijd vage mengsels zonder ingrediëntenlijst.
• Let op signalen bij jezelf en je baby. Verandert er iets in gedrag, buikgevoel of slaap, bouw dan af en evalueer.
• Vertrouw op de basis van borstvoeding: vaak en effectief aanleggen, huid-op-huid, en je baby laten sturen aan de borst.
• Krijg je stress door de vraag of je genoeg melk produceert? Dat is menselijk. Lees wat je rustig kan proberen bij wat je kunt doen als je melkproductie daalt en laat je eventueel begeleiden door een lactatiekundige IBCLC.

Twijfel je of je baby genoeg drinkt? Kijk naar natte en vuile luiers, groei en gedrag. Hier vind je meer signalen in hoe je merkt dat je baby genoeg binnenkrijgt. Met heldere signalen in het achterhoofd, voel je je vaak meteen zekerder.

Hou je van een eigen mix? Probeer een zachte, huiselijke borstvoedingsthee die vooral focust op ontspanning in plaats van op “meer melk”. 

Een voorbeeld: 

• 1 deel citroenmelisse
• 1 deel kamille
• 1 deel rozenbottel

Overgiet 1 theelepel per kop met net niet kokend water en laat 5 tot 7 minuten trekken. Het resultaat is licht, fris en vaak goed verdragen.

Wil je helemaal veilig spelen, kies dan voor gewone thee met weinig cafeïne of ga voor rooibos. Rooibos is cafeïnevrij en populair bij veel jonge ouders. Afwisselen met water, soep of een helpt je hydratatie zonder extra prikkels. En onthoud: het moment is minstens zo belangrijk als de drank zelf. Een warme mok in je handen, een diepe ademhaling en rustig aanleggen kunnen wonderen doen.

Welke thee stimuleert melkproductie?

Er worden vaak kruiden genoemd, zoals fenegriek, venkel en anijs. Sommige mama’s ervaren een subjectief effect, maar harde bewijzen zijn beperkt. De sleutel blijft frequente en effectieve borstvoeding. Als je toch wil proberen, kies voor een korte proefperiode, kleine hoeveelheden en observeer goed. Zie je geen verschil of merk je bijwerkingen, dan is stoppen meestal het beste idee. Richtlijnen adviseren om met kruidentheeën die claimen de melkproductie te boosten voorzichtig te zijn, omdat nadelen niet altijd duidelijk in kaart zijn gebracht.

Heeft thee invloed op moedermelk?

Ja en nee. Hydratatie ondersteunt je lichaam, dus voldoende drinken is belangrijk. De meeste milde theesoorten hebben geen merkbare impact. Specifieke kruiden kunnen wél effect hebben, zowel op jou als op je baby. Sommige kruiden worden geassocieerd met meer melk, andere eerder met minder. Omdat bewijs niet eenduidig is en gevoeligheid verschilt per persoon, raden we je aan om matig te blijven en vooral te vertrouwen op de basis van borstvoeding. Twijfel je? Bespreek je situatie met je vroedvrouw of een lactatiekundige IBCLC.

Welke thee mag niet bij borstvoeding?

Vermijd grote hoeveelheden salie, pepermunt en peterselie als je je melkproductie wil ondersteunen. Wees ook voorzichtig met sterke of geconcentreerde kruidenmixen die claimen de melkproductie te boosten. Niet elk kruid is standaard onveilig, maar de dosering, je eigen gezondheid en de reactie van je baby spelen mee. Houd het bij milde varianten en wissel af met water of rooibos. Bij twijfel is voorzichtigheid beter dan spijt, zeker in de eerste weken waarin je melkproductie zich nog instelt.

Wat zijn de nadelen van venkelthee?

Venkelthee is geliefd om zijn smaak, maar er zijn ook nadelen: overprikkeling bij baby’s als je veel drinkt, maag-darmklachten bij jezelf en onzekerheid over de exacte samenstelling per merk. Kwaliteitscontrole en dosering variëren, waardoor effect en risico’s niet altijd voorspelbaar zijn. Daarom raden richtlijnen aan om er niet te veel van te drinken, zeker niet als je het inzet om je melk te boosten. Merk je onrust bij je baby of een onprettig gevoel bij jezelf, dan is het verstandig om te stoppen en te evalueren of er een verband is.

Heb je zorgen over je melkproductie, pijn bij het aanleggen of twijfel je aan de techniek? Dan is het tijd voor gerichte hulp. Een vroedvrouw of lactatiekundige kijkt mee naar houding, aanhap en het ritme dat past bij jou en je baby. Start met heldere basisinfo via ons overzicht over borstvoeding. Soms ligt de oplossing in kleine tweaks zoals vaker aanleggen, huid-op-huid of het losjes bijsturen van de houding. Kruidenthee kan een gezellig extraatje zijn, geen vervanging van goede ondersteuning.

Veel signalen die rondgaan over wat borstvoedingsthee allemaal zou doen, zijn niet stevig onderbouwd. Dat wil niet zeggen dat je nooit een kopje mag drinken. Het betekent vooral dat we kruidenthee zien als een mild ritueel los van borstvoeding. Altijd leuk om te proberen als het goed voelt, maar we blijven eerlijk over de grenzen ervan. We wensen je vooral rust, vertrouwen en fijne momenten.